Mehmet Emin Yurdakul'un Hayatı ve Eserleri

Mehmet Emin Yurdakul, Türk şair

Doğum tarihi ve yeri: 13 Mayıs 1869, İstanbul
Ölüm tarihi ve yeri: 14 Ocak 1944, İstanbul

1-Mehmet Emin Yurdakul'un Hayatı

Millî Edebiyat şiirinin öncü sesi olarak anılan şair, 13 Mayıs 1869, İstanbul'da doğmuştur. Türk Şairi Millî Şair diye anılır. Beşiktaş Askeri Rüştiyesi’nden sonra devam ettiği Mekteb-i Mülkiye’nin İdadi bölümünden ayrılarak, devlet memurluğuna başlayana şair, 1899’da kaydolduğu İstanbul Hukuk Mektebi’ne bir süre devam ettiyse de öğrenimine ABD’de devam etmek için bu okuldan da ayrılır, ancak bu isteğini gerçekleştirememiş ve devlet memurluğuna dönmüştür. Sadrazam Cevdet Paşa’nın tavsiyesiyle Rusumat Evrak Dairesi’nde göreve başlayan Mehmet Emin , 1897-1907 yılları arasında Rüsumat Evrak Müdürlüğü görevini yapmıştır. İlk şiirini 1897’de Yunan Harbi sırasında Selanik’te Asır Gazetesi’nde yayımlamıştır. “Cenge Giderken” adlı bu şiir ile ünlenir. 1899’da Türkçe Şiirler isimli bir şiir dergisi çıkarır, İstanbul’da Servet-i Fünûn'da, Selanik’te Çocuk Bahçesi dergisinde, İzmir’de Muktebes adlı dergide şiirlerini yayımlamayı sürdürür.

İttihat ve Terakki Cemiyeti üyesi olan Yurdakul, şiirleri ile hükümeti eleştirince 1907’de İstanbul’dan uzaklaştırılıp Erzurum’da görevlendirilir. II. Meşrutiyet’in ilanının ardından Trabzon’da tayin edilir. II. Abdülhamit’in tahttan indirilmesi ile sonuçlanan 31 Mart Olayı’ndan sonra İstanbul’a çağrılır. Bahriye Nezareti Müsteşarlığı’na atanır ancak bu görevi istemeyince 1909’da Hicaz, 1910’da Sivas valiliği yapar. Çalışmasının engellendiği gerekçesiyle 1910 yılında istifa ederek İstanbul’a geri döner. 1913’te Osmanlı Meclis-i Mebusanı’nda Musul milletvekili olur Türk Ocakları’nın 1918 tarihli kongresinde Hamdullah Suphi ve Ziya Gökalp gibi isimlerle birlikte örgütün “Hars ve İlim Heyeti” üyeliğine seçilerek 1919 seçimlerine katılan Millî Türk Fırkası'nın kurucuları arasında yer almıştır.

1921’de Millî Mücadele'ye katılmak için Anadolu’ya geçen Mehmet Emin Antalya, Adana, İzmir yörelerinde dolaşarak halkın ve ordunun manevi gücünü arttırıcı konuşmalar yapar. TBMM’de önce Şebinkarahisar, sonra da Urfa ve İstanbul milletvekili olarak beş dönem görev yaparak, Milletvekilliğini ölümüne kadar sürdürmüştür. Şiir yazmaya Servet-i Fünûn'da başlayan 14 Ocak 1944 tarihinde İstanbul’da ölmüş ve Zincirlikuyu Mezarlığı’na defnedilmiştir.

2-Mehmet Emin Yurdakul'un Edebi Kişiliği

Milli Edebiyat akımının öncü şairleri arasında yer alarak, ulusçu, halkçı görüşleri savunan şiirler yazmıştır. Türk Yurdu Cemiyeti ve Türk Ocağı’nın kurucuları arasında yer almıştır, döneminin şiir anlayışının dışına çıkarak ve hece ölçüsüne dayalı yalın bir Türkçe kullanarak eserlerini meydana getirmiştir. Osmanlıcılık ve İslamcılık akımlarına karşı Türkçülüğü savunan coşku, ulusal duygular, kahramanlık, yüreklendirme ve öğreticilik öğelerini ön plana çıkaran şiirler yazmıştır. Şiire biçim yenilikleri de getirmiştir. Dörtlük kalıplarının dışına çıkarak üçer, altışar, sekizer dizeden kurulu şiirler yazmıştır.

3-Mehmet Emin Yurdakul'un Eserleri

• Şiir:

  • Türkçe Şiirler
  • Tan Sesleri
  • Turana Doğru
  • Ey Türk Uyan
  • Türk Sazı
  • Ordunun Destanı
  • Zafer Yolunda
  • Dicle Önünde
  • Mustafa Kemal

• Düz yazı:

  • Fazilet ve Asalet
  • Türkün Hukuku
  • Kral Corc’a
  • Dante’ye