Muhammes

Muhammes, musammat ailesinin beşli koludur ve divan şiirinde, özellikle başka şairlerin gazellerini genişleten tahmislerde sık kullanılmıştır.

• Kafiye düzeni: İlk bentte beş dize birbiriyle uyaklıdır (aaaaa); sonraki bentlerde ilk dört dize kendi arasında uyak kurar, beşinci dize ilk bendin uyağına bağlanır (bbbba, cccca).
• Tekrarlı ve tekrarsız: Bentlerin son dizesi her seferinde aynen yinelenirse mütekerrir, yalnız uyakla bağlanırsa müzdevic muhammes adını alır.
• Tahmis: Başka bir şairin gazelindeki her beytin önüne, beytin ilk dizesiyle uyaklı üç dize eklenerek kurulan muhammese tahmis denir.

Arapça muhammes (beşli, beş bölümlü) sözcüğünden.

• Musammat: Muhammesin bağlı olduğu ve bentlerindeki dize sayısına göre kollara ayrılan biçim ailesi.
• Murabba: Musammatların en kısa bentli kolu; muhammesten bir dize eksiktir.
• Müseddes: Bendine bir dize daha eklenince ortaya çıkan altılı kardeş biçim.
• Mütekerrir: Nakarat gibi çalışan yinelenen dizenin adı; muhammesin bir türü de bu yüzden mütekerrir diye anılır.