Monolog

Monolog, oyun yazarının bir karakterin aklından geçenleri seyirciye doğrudan duyurmak için kullandığı, tek sesten oluşan sahne konuşmasıdır.

• Tiraddan farkı: Tirad da uzun bir konuşmadır ama sahnedeki başka kişilere yöneltilir; monologda karşılık bekleyen biri yoktur.
• Gösteri olarak: Güldürü sahnesinde bir sanatçının yalnız başına, seyirciyle sohbet eder gibi sürdürdüğü gösteri de monolog adını alır.
• Gündelik dilde: Sohbette yalnız bir kişinin konuşup ötekilerin dinlemek zorunda kaldığı durum da mecazla monolog diye anılır.

Fransızca monologue sözcüğünden; Yunanca monos (tek) ve logos (söz) sözcüklerinden kurulmuştur.

• Diyalog: Sahnede sözün kişiler arasında el değiştirdiği bölüm; monoloğun karşıtı.
• Tirad: Karakterin karşısındakilere uzun uzun seslendiği bölüm; monologdan dinleyeni olmasıyla ayrılır.
• İç konuşma: Sesli söylenmeyen düşüncelerin okura doğrudan açıldığı anlatım tekniği; monoloğun romandaki akrabası.