Julio Cortázar'ın Hayatı ve Eserleri

Julio Cortázar, Arjantinli romancı, öykücü ve çevirmen. Roman formunu oyunbaz bir dehayla parçalayan, Seksek ile okuyucuyu kurgunun suç ortağı yapan Latin Amerika edebiyat patlamasının en büyük yenilikçisidir.

Doğum tarihi ve yeri: 26 Ağustos 1914, Brüksel, Belçika
Ölüm tarihi ve yeri: 12 Şubat 1984, Paris, Fransa

1- Julio Cortázar'ın Hayatı

1914'te I. Dünya Savaşı'nın patlak verdiği günlerde Belçika'nın Brüksel kentinde Arjantinli bir diplomat ailesinin çocuğu olarak doğdu. Dört yaşındayken ailesiyle birlikte Arjantin'e döndü ve Buenos Aires'in Banfield banliyösünde büyüdü. Babasının evi terk etmesi üzerine annesi ve teyzesi tarafından büyütüldü; çocukluğunda astım krizleri nedeniyle aylarca yatakta kalarak Jules Verne ve Victor Hugo okudu. Buenos Aires Üniversitesi'nde felsefe ve edebiyat okudu; taşrada öğretmenlik yaptı.

Juan Perón diktatörlüğünün baskılarına dayanamayarak 1951'de UNESCO bursuyla Paris'e gitti ve hayatının geri kalanını Fransa'da geçirdi. UNESCO'da serbest çevirmen olarak çalıştı; Edgar Allan Poe'nun bütün düzyazı eserlerini İspanyolcaya kazandırdı. 1963'te yayımlanan Seksek (Rayuela) romanı, Latin Amerika edebiyatında bir deprem yarattı ve onu Gabriel García Márquez, Mario Vargas Llosa ve Carlos Fuentes ile birlikte kıtanın en büyük yazarları arasına soktu. Küba Devrimi'ni ve Nikaragua Sandinista hareketini tutkuyla destekledi. 12 Şubat 1984'te Paris'te lösemiden vefat etti; Montparnasse Mezarlığı'na defnedildi.

2- Julio Cortázar'ın Edebi Kişiliği

Cortázar, edebiyatı ciddi bir görev değil; kuralları sürekli altüst edilen şahane bir "oyun" ve caz doğaçlaması olarak görmüştür.

• Karşı-Roman ve Seksek: Seksek romanı iki farklı şekilde okunabilir: Baştan sona klasik sırayla (1'den 56'ya) ya da yazarın verdiği rehbere göre bölümler arasında atlayarak (seksek oynar gibi). Okuyucuyu pasif bir alıcı olmaktan çıkarıp kitabın eş-yazarı yapar.
• Gündelik Hayatta Fantastik Geçişler: Sıradan bir akvaryumda aksolotl balıklarına bakarken birdenbire bir aksolotle dönüşen adam (Aksolotl) gibi gerçekliğin çatlaklarından sızan gerçeküstücülüğü işler.
• Caz Tutkusu: Şiir ve düzyazısında Charlie Parker'ın doğaçlama saksafon soloları gibi akıcı, kuralsız ve ritmik bir dil kullanmıştır (Takipçi öyküsü).
• Kronopios ve Famas: Dünyayı neşeli, dağınık, çocuksu "kronopio"lar ile düzenli, sıkıcı ve kuralcı "fama"lar arasındaki çatışma olarak tasvir ettiği fantastik bir mitoloji yaratmıştır.

3- Julio Cortázar'ın Eserleri

Roman

• Seksek (Rayuela, 1963): Latin Amerika romanının formunu kıran devrimci başyapıt.
• 62 Maket Kiti (1968), Kazananlar (1960), Manuel'in Kitabı (1973).

Öykü

• Hayvan Hikâyeleri (Bestiario, 1951), Oyunun Sonu (1956).
• Gizli Silahlar (Las armas secretas, 1959 - ünlü "Büyütücü / Blow-Up" öyküsü).
• Bütün Ateşler Ateş (1966), Sekiz Yüzlü (1974), Mırıldandığım Öyküler (1980).

Fantezi ve Deneme

• Kronopiyoların ve Ünlülerin Hikâyeleri (1962), Son Raund (1969).

4- Julio Cortázar Hakkında Bilinmesi Gerekenler

• Blow-Up Sinema Uyarlaması: Yazarın "Şeytanın Salyaları" öyküsü, ünlü İtalyan yönetmen Michelangelo Antonioni tarafından Blow-Up (Cinayeti Gördüm) adıyla sinemaya uyarlanmış ve Cannes Film Festivali'nde Altın Palmiye kazanmıştır.
• Boyu ve Gençliği: Neredeyse iki metre boyunda olan Cortázar, altmışlı yaşlarındayken bile otuz yaşında gibi görünen yüzüyle çağdaşları arasında bir "ebedi gençlik" efsanesi olmuştur.

5- Julio Cortázar'ın Sözlerinden Alıntılar

"Kelimeler hiçbir zaman olanları anlatmaya yetmez; ama kelimelerden başka elimizde hiçbir şey yok."

"Aşk, sanki bir şimşek çakması gibi ansızın iki insanı sokak ortasında birbirine çarpar."

"Gerçeklik, yalnızca bizim üzerinde anlaştığımız bir yanılsamadır."