Kemal Tahir'in Hayatı ve Eserleri
Kemal Tahir Türk romancı, yazar, sosyolog.
Doğum tarihi ve yeri: 13 Mart 1910, İstanbul.
Ölüm tarihi ve yeri:21 Nisan 1973, İstanbul.
1- Kemal Tahir Hayatı
Asıl adı İsmail Kemalettin Demir olan yazar 1910 yılında İstanbul'da dünyaya geldi. Sultan II. Abdulhamid’in yaverlerinden olan babası deniz subayıydı.Babasının görevi sebebiyle çeşitli okullarda ilk öğrenimini gören yazar,Cezayirli Hasan Paşa Rüştiyesi'nde rüştiye eğitimini tamamladı.Galatasaray lisesinde okurken okulu yarım bırakan yazar çalışma hayatına başladı.
Zonguldak Kömür İşletmeleri’nde ambar memurluğu, avukat katipliği, Vakit, Haber, Son Posta gazetelerinin İstanbul şubelerinde düzeltmen, muhabir ve çevirmen olarak çalıştı. Yedigün, Karikatür dergilerinde de sayfa sekreterliği yapan Tahir aynı zamanda Karagöz gazetesinde başyazarlık yaptı.1932-1938 yılları arasında da Tan gazetesinin yazı işleri müdürlüğü görevini üstlendi Askeri isyana teşvik suçlamaları ile Donanma Komutanlığı Askeri Mahkemesi’nce Nazım Hikmet ile birlikte yargılanarak 15 yıl hapse mahkum edilen Tahir, 12 yıl cezaevinde yattıktan sonra 1950'de ki genel afla serbest kaldı.6-7 Eylül 1955 yılında gerçekleşen olaylar nedeni ile yeniden tutuklanan yazar, 6 ay tutuklu kaldığı Harbiye Cezaevi’nden serbest bırakıldı. 1937’de İzmir’de öğretmenlik yapan Fatma İrfan Akersin ile ilk evliliğini gerçekleştiren yazarın hapis hayatı sebebiyle bu evliliği uzun sürmedi. Cezaevinden çıkar çıkmaz ikinci eşi Semiha Sıdıka Hanım ile yaptı ikinci evliliği ölümüne kadar sürdü.
1957-1960 yılları arasında Aziz Nesin ile birlikte açtığı Düşün Yayınevi'nin yönetiminde çalıştı.Yeni Kültür, Geçit, Karikatür, Yedigün dergilerinde yayımladığı şiirleriyle edebiyat yaşamına ilk adımını attı. 1960 yılından itibaren kendini tamamen eserlerine adadı ve romanlarının geliri ile yaşamını sürdürdü. Mayk Hammer ve Sherlock Holmes romanları türkçe taklit olarak M. Kemalettin imzasıyla yazdı.Çalıştığı dergilerde de TİPİ ve TA-KA takma adlarını kullanarak yazdığı eserleri Üstadın Ölümü adıyla 2006’da kitaplaştırıldı.
2- Kemal Tahir Edebi Kişiliği
Cumhuriyet döneminin sosyal gerçekçi anlayışıyla oluşturduğu eserlere imza atan Tahir,yazdığı köy romanlarıyla tanındı.Çankırı, Çorum dolayları başta olmak üzere Orta Anadolu’nun köy ve kasabalarının yaşamını içeren romanlar yazdı. Meşrutiyet ve Mütareke yıllarından 1903 yıllarına kadar olan süreci anlatan siyasi eserleri de çıktı.Kişileri yaşamlarını ve yaşadıkları şehirleri işleyen Tahir, tezli romanı “Devlet Ana” da Osmanlı toplumu ve yönetim şekli ile ilgili düşüncelerini yazdı.
Canlı, rahat, özgün bir üslup oluşturan yazar, hikâyelerinde ayrıntılara, geleneğe, kuralcılığa çok önem verdi. Töreleri ve gurbetçi köylerin çektiği sıkıntıları yazdı. Dört uzun hikâyesini aldığı Göl İnsanları ilk hikâye kitabıdır.
Belgelerden yararlanarak tarihi romanlar yazmıştır.
Güçlü kalemi ve kıvrak zekasıyla kullandığı düzgün türkçe ile Toplumdaki yozlaşmayı, insan ilişkilerinde sevginin yerini para ve menfaatin almasını hicvetti. Kemal Tahir 21 Nisan 1973 tarihinde İstanbul'da vefat etti.
3- Kemal Tahir'in Eserleri
-
Roman:
- Sağırdere (1955)
- Esir Şehrin İnsanları (1956)
- Körduman (1957)
- Rahmet Yolları Kesti (1957)
- Yedi Çınar Yaylası (1958)
- Köyün Kamburu (1959)
- Esir Şehrin Mahpusu (1961)
- Bozkırdaki Çekirdek (1962)
- Kelleci Memet (1962)
- Yorgun Savaşçı (1965)
- Devlet Ana (1967)
- Kurt Kanunu (1969)
- Büyük Mal (1970)
- Yol Ayrımı (1971)
- Namusçular (1974)
- Karılar Koğuşu (1974)
- Hür Şehrin İnsanları (1976)
- Damağacı (1977)
- Bir Mülkiyet Kalesi I-II (1977)
-
Öykü:
- Göl İnsanları (1955)
-
Notlar:
- Kemal Tahir’in Notları 1-13 (haz. Cengiz Yazoğlu, 1989-1992).
-
Sohbet:
- Kemal Tahir’in Sohbetleri (haz. İsmet Bozdağ, 1980).
-
Mektup:
- Kemal Tahir'den Fatma İrfan'a Mektuplar (ilk eşine mektuplar, 1979)
4- Kemal Tarih'in Ödülleri:
- 1960 Dost dergisi anketi: Yılın en iyi romancısı
- 1967-1968 Yunus Nadi Roman Armağanı Yorgun Savaşçı ile
- 1968 Türk Dil Kurumu Roman Ödülü Devlet Ana ile