Dilimizdeki Şamanizm

Dilimizdeki şamanist dönemin mirası olan bazı kavramlar.


- Uykusu kaçmak: İnsanın uykuda çıkıp gezdiğine inanılan bir ruhu vardır.

- Vurgun yeme: Özellikle sünger avcılığında dalgıçlara ruhsal varlıkların zarar verdiğine inanılır.

- Tutulmak (aşk): Ruhsal bir varlığın insanı tutması, yakalaması.

- Aldanmak/aldatmak: "Al" adlı varlığın yaptığı iş ("Alkarısı" inanışı ile bağlantılı).

- Göze girmek: Ruhsal varlıkların insanların gözünde yer aldığına inanılır. Nazar mevzusu ile aynı mantıktan gelir.

- Dili bağlanmak: Aslında büyü vs. ile olduğuna inanılır.

- Esin: Eserek gelen şey (ilham). Es/Ez denen ruhla da ilgilidir.

- Yel girmek: Geçmiş çağlarda rüzgarın bilimsel açıklaması bilinmediği için canlı bir varlık olduğuna inanılır. İnsanın bedenine girebildiği düşünülür.

- Ayaz: Aynı adı taşıyan bir tanrı/kutsal ruh vardır. Kışın gökyüzünün açık olduğu zamanlarda ay görülebiliyorsa (hava bulutsuz olduğu için) ertesi gün çok soğuk olacak demektir.

- Kutlamak: "Kut" adı verilen ruhsal enerjiyi karşıdakine yollamak.

- Day durmak: "Dayıkın" adlı bir ruh vardır, çocukları korur ve onları ayağa kaldırır.

- Dinlemek/Tinlemek: Din/Tin (ruh). Ruhun sesi getirmesi.

- Ezgi: Ez/Es adlı ruhun çıkardığı ses.

- Ören: Ör/Yör adı verilen başıboş ruhların dolaştığı yer. Örek adlı şeytani bir varlık bulunur.


Birkaç örnek de Yunanca'dan...


Muse: Peri, ilham ruhu inanışından;

- Müzik: Muselerin çıkardığı ses. ("Musiki" biçiminde Arapça'ya geçmiştir.)

- Müze (Museum): Muselerin mekanı.


Bunlar sadece bazı örneklerdir, Türkçe ve Dünya dilleri bu türden geçmiş çağların düşünce yapısından gelen sözcüklerle doludur. Biraz dikkat edilirse herkes farklı bir şeyleri bulup görebilir.

24 Nisan 2023 1-2 dakika 80 denemesi var.
Beğenenler (2)
Yorumlar (1)
  • 13 ay önce

    Güzel ve bilgilendirici paylaşımlar yapıyorsunuz Deniz emeğe teşekkürler