Peyami Safa'nın Hayatı ve Eserleri

Peyami Safa, Türk yazar ve gazeteci.

Doğum tarihi: 2 Nisan 1899, İstanbul
Ölüm tarihi: 15 Haziran 1961, İstanbul
Takma ad: Server Bedi · Çömez · Serâzâd · Safiye Peyman · Bedia Servet

1- Peyami Safa'nın Hayatı

Servet-i Fünun dönemi şairlerinden İsmail Safa’nın oğlu olarak 1899 yılında İstanbul'da dünyaya geldi yazar.Küçük yaşta yetim kalan Safa,17 yaşına gelinceye kadar kemik hastalığı yüzünden fiziksel ve ruhsal çöküntülerle dolu bir çocukluk geçirdi.Vefa İdadisi’ndeki öğrenimini 13 yaşında iken yarım bırakarak para kazanmak ve geçimlerini temin etmek için bir matbaada çalışmaya başlayan yazar daha sonra Posta – Telgraf Nezareti’ne gidi ve 1.dünya savaşına kadar burada görev yaptı.

Edebiyat hayatına 11 yaşında başlayan yazar, küçük yaşta babasının ve kardeşlerinin ölümüyle geçen sıkıntılı bir yaşam sürdü ve son olarak evladını kaybetmesi onu son derece üzdü.Yazma sevdasını çeşitli gazete ve dergilerde paylaştı.Piyano Muallimesi ilk hikayesinin Eski Dost ise ilk romanının adıydı.Sakın Bu Kitabı Almayın isimli ilk hikaye kitabını çıkardı.Fransızca dil bilgisini de geliştirmek için Abdullah Cevdet’in kendisine hediye ettiği Le Petit Larousse’i ezberledi. Yazarlığının yanı sıra psikoloji, felsefe ev tıp alanında yazılmış kitaplara ilgi duyan Safa Boğaziçi’ndeki Rehber-i İttihad Mektebi’ne öğretmen olarak çalıştıktan sonra da 1918’de de bir süre için Duyun-u Umumiye İdaresi’nde bulundu.1918’de öğretmenlik görevinden ayrılarak abisiyle Yirminci Asır isimli gazeteyi çıkardı.Yirminci Asır gazetesinde yazdığı eserleriyle dikkat çekti.Zorluğun, fakirliğin içinden gelen yazar erken yaşta büyüdü.Mahşer, Bir Akşamdı, Sürgünlerin Gölgesinde ve İstanbul Hikayeleri" adlarını verdiği eserlerini 1924'te yayımladı.aynı dönemde Server Bedi" ve "Peyami Safa" isimleriyle Cumhuriyet gazetesinde yazmaya başladı.1928-40 yılları arasında da aynı gazetede Fıkra yazarlığı ve Edebiyat bölümü yöneticiliğinde bulundu.1938’de Nebahat Erinç ile evlendi.Oğlunun ölümüne dayanamayan yazar dört ay sonra 15 Haziran 1961 de yaşamını yitirdi.

2- Peyami Safa'nın Edebi Kişiliği

Olaylardan çok kişileri ve eşyayı dikkatle incelediği, şuur ve alt şuuru araştırdığı romanlar yazdı Safa. Para kazanmak için de Server Bedii adıyla polisiye türde eserler çıkardı.Cingöz Recai isimli polisiye serisi bir dönemine damga vurdu.Edebiyat, hukuk, tarih, tıp, felsefi resim, musiki, sosyoloji, psikoloji gibi çok çeşitli alanlarda eserler yazdı.Usta bir tekniğinin olması, üslubunun kudreti ile edebiyat dünyasında ün kazandı.

3-Peyami Safa'nın Eserleri

• Roman:

  • Gençliğimiz (1922)
  • Şimşek (1923)
  • Sözde Kızlar (1923)
  • Mahşer (1924)
  • Bir Akşamdı (1924)
  • Süngülerin Gölgesinde (1924)
  • Bir Genç Kız Kalbinin Cürmü (1925)
  • Canan (1925)
  • Dokuzuncu Hariciye Koğuşu (1930)
  • Fatih-Harbiye (1931)
  • Atilla (1931)
  • Bir Tereddüdün Romanı (1933)
  • Matmazel Noralya'nın Koltuğu (1949)
  • Yalnızız (1951)
  • Biz İnsanlar (1959)

• Hikayeler:

  • (Halil Açıkgöz derledi, 1980)

• Oyun:

  • Gün Doğuyor (1932)

• İnceleme - Deneme:

  • Türk İnkılâbına Bakışlar (1938)
  • Büyük Avrupa Anketi (1938)
  • Felsefî Buhran (1939)
  • Millet ve İnsan (1943)
  • Mahutlar (1959)
  • Mistisizm (1961)
  • Nasyonalizm (1961)
  • Sosyalizm (1961)
  • Doğu-Batı Sentezi (1963)
  • Sanat- Edebiyat-Tenkid (1970)
  • Osmanlıca-Türkçe- Uydurmaca (1970)
  • Sosyalizm-Marksizim- Komünizm (1971)
  • Din-İnkılâp-İrtica (1971)
  • Kadın-Aşk-Aile (1973)
  • Yazarlar-Sanatçılar- Meşhurlar (1976)
  • Eğitim-Gençlik-Üniversite (1976)
  • 20. Asır- Avrupa ve Biz (1976)

• Ders Kitapları:

  • Cumhuriyet Mekteplerine Millet Alfabesi (1929)
  • Cumhuriyet Mekteplerine Alfabe (1929)
  • Cumhuriyet Mekteplerine Kıraat (Dört cilt, 1929)
  • Yeni Talebe Mektupları (1930)
  • Büyük Mektup Numuneleri (1932)
  • Türk Grameri (1941)
  • Dil Bilgisi (1942)
  • Fransız Grameri (1942)
  • Türkçe İzahlı Fransız Grameri (1948)