Hümanizma

Hümanizma, bilgide, ahlakta ve sanatta ölçüyü Tanrı'dan ya da gelenekten değil insanın aklından ve değerinden alan düşünce akımıdır.

• Rönesans'ta: İtalya'da 14. yüzyılda başlayıp 16. yüzyıla dek Avrupa'ya yayılan hareketin temsilcileri, Eski Yunan ve Latin yazarlarını yeniden okuyup yayımlayarak ortaçağın din merkezli düşüncesi karşısında insanı öne çıkardı; Petrarca ve Erasmus önde gelen adlardır.
• Türk edebiyatında: Halikarnas Balıkçısı, Sabahattin Eyüboğlu ve Azra Erhat'ın öncülük ettiği Mavi Anadolu anlayışı, Anadolu'nun eski uygarlıklarını sahiplenen bir hümanizma yorumudur.

Batı dillerinden; kökü Latince humanus (insana ait, insanca) sözcüğüdür.

• Rönesans edebiyatı: Antik Çağ yazarlarını örnek alan 15. ve 16. yüzyıl Avrupa edebiyatı; hümanizma onun düşünce zeminidir.