Er Bitiği

Ben kara budundan

Yalapar oğlu Yınalcık,

Bu kırkıncı sorağım önümde yedisi;

İtil kumsalında

Bir salkım söğüt dibine oturmuşum,

Yorgun, argın bir kösük deme tutturmuşum;

Şakağım seyrimekte,

Üreğim göynümekte;

Duy beni Almıla !..

Selenge gözlerin içime döküldükçe

Kekremsi, buruk,

Koruk alıç tadında bir özlem

Bakışlarıma bükülür;

Bilirsen, Alıç ağacı

En erken çiçek açar da

En geç yemelik olur,

Son kar eriyenden ilk kara değin

Anca tavını bulur;

Bizim sevimiz de haçan

Öyle Almıla !...

Varım, yoğum sensin,

Azım, çokluğum,

Kış, bahar, yaz, payız

Ilgar tokluğum,

Kılıncım, kalkanım,

Sadakta okum,

Tezenem de sensin,

Kopuzum da sen,

Teleğim, yaprağım,

Alın yazgım sen,

Ben değilim burda böyle höyküren

Sensin Almıla !..

Ağır yerin tamgası,

Can esriği düşlerimin güleç uması,

At sürende hep önümde kömeğin,

Sankim ele geçmez alkım halkası;

Gözlerim kamaşmakta,

Dilim uyuşmakta

Ne yapsam n'eylesem usumdan çıkmırsan,

Yere göğe sığmırsan Almıla !..

Uturgur Yapgusu'na Kağan buyruğu

Yerine ulaşanda, süyegim ağaracak;

Onuk-sup öğreşken sündüğüm

Salkım saçak tarazlı bulutlardan

Öncü sepkenle saçlarına düşeceğim,

Adımı kazanıp karşına geçeceğim,

Yumuşluğum sen olacaksın Almıla !..

Alabol'da üç gün, üç gece

Düğün, dernek, eğlence toy kuracağım;

Çekelez kürkünden görümlükle

Kapınıza varacağım,

Evdeşim olacaksın anla !..

Bu can bu tende kaldığınca

Umay bakışlarına gözgü duracağım,

Hep seni yansıtacağım Almıla !..

Karangu balası ülkerim !..

Ayçam, ıldızım, tizi güneşim !..

Özleminde yitmeme izin verme !..

Bilirem, danışmadı diye kızgınsın,

Öfke buzlarını erit sevginle

Er bitiğim içine doğsun, oku !..

Yalanım varsa

Görklü Tengri'den ölmemi dile !..

And'olsun seni sevirem,

İnan çok sevirem,

Bekle beni Almıla !..

Meraklısına Notlar :

Bu şiir katışıksız Türkçeyle yazılmıştır.

* Er bitiği : Er mektubu, erkek sözü

* Kara budun : Yönetilenler sınıfı, sıradan ahali

* Yalapar : Elçi

* Yınalcık : İnanılan emin kişi

* Sorak : Menzil

* İtil : İdil, Volga nehri

* Kösük deme : Uzun hava, yanık türkü

* Göynümek : İçin için yanmak

* Selenge : Ortalık Asya'da ırmak adı

* Haçan : Ne vakit, ne zamandır, herhalde

* Ilgar : Düşman üzerine akın, ılgar tokluğu ganimet zenginliği anlamında

* Telek ve yaprak : Kalem ve kağıt der gibi, telek, yazı yazmaya mahsus iri kuş tüyü, yapraksa bir tabaka kağıdın her iki yüzüne birden verilen isim anlamında

* Payız : Sonbahar, güz

* Höykürmek : Aynı sözleri sesli bir şekilde tekrarlamak, cehri zikrediş

* Tamga : İşaret, mühür, simge

* Uma : Konuk, misafir, mihman

* Kömek : Hayal

* Alkım : Gökkuşağı

* Uturgur : Kazan Türklerinin atası olan uruk, İdil Bulgarı

* Yapgu : Uruk başı, tâbi kral

* Süyek : Kemik

* Onuk-sup öğreşkesi : Onuk, Hunların kendilerine verdiği gerçek adları, sup ise su demek, öğreşke, talim, terbiye, öğreti anlamında, Hunların hava ve su öğretisi, kungfu

* Tarazlı : Tel tel kabarıp karışık ve dağınık bir halde

* Sepken : İnce kar

* Yumuşluk : Görülen bir işin ya da hizmetin karşılığı, mükafat, ödül

* Alabol : Alaşehir anlamına Selenge boylarında eski bir Türk yerleşkesi

* Çekelez : Kürkü değerli bir sincap türü

* Umay : Şefkat meleği

* Gözgü : Ayna

* Karangu : Gece, karanlık

* Ülker : Boğa burcunda yedili bir yıldız takımı, Süreyya, Pervin

* Ayça : Hilal

* Tizi : Yayla

* Görklü Tengri : Mübarek, mukaddes, muhteşem Tanrı