Samuel Beckett'in Hayatı ve Eserleri
Samuel Beckett, İrlandalı oyun yazarı, romancı ve şair.
Samuel Beckett, İrlandalı oyun yazarı, romancı ve şair. Absürt (Uyumsuz) tiyatronun kurucusu, varoluşsal çaresizliğin, suskunluğun ve bekleyişin Nobel Edebiyat Ödüllü minimalist ustasıdır.
Doğum tarihi ve yeri: 13 Nisan 1906, Dublin, İrlanda
Ölüm tarihi ve yeri: 22 Aralık 1989, Paris, Fransa
1- Samuel Beckett'in Hayatı
1906'da Dublin yakınlarındaki Foxrock kasabasında zengin bir Protestan ailesinin oğlu olarak doğdu. Trinity College Dublin'de Fransızca ve İtalyanca okudu. 1928'de Paris'e giderek École Normale Supérieure'de İngilizce okutmanı oldu; burada usta yazar James Joyce ile tanışarak onun yakın dostu ve asistanı oldu.
II. Dünya Savaşı sırasında Fransa'nın Nazi işgaline uğraması üzerine Fransız Direniş Hareketi'ne (Résistance) katıldı; kuryelik yaptı ve Gestapo baskınlarından son anda kurtularak Fransa'nın güneyindeki Roussillon köyünde çiftlik işçisi olarak saklandı. Savaştan sonraki fedakârlıkları nedeniyle Fransız hükümeti tarafından Direniş Madalyası ile ödüllendirildi. Savaştan sonra ana dili olan İngilizceyi bırakıp Fransızca yazmaya başladı; bu dil değişimini "Üslupsuz yazabilmek için" diye açıkladı. 1953'te Paris'te sahnelenen Godot'yu Beklerken oyunuyla dünya tiyatro tarihinde devrim yaptı. 1969 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü; ancak törene katılmayı ve ödülü bizzat almayı reddetti. 22 Aralık 1989'da Paris'te solunum yetmezliğinden vefat etti; Montparnasse Mezarlığı'na defnedildi.
2- Samuel Beckett'in Edebi Kişiliği
Beckett, sanatı fazlalıklardan, süslemelerden ve anlam illüzyonundan arındırarak "yokluğun ve hiçliğin estetiğini" kurmuştur.
- Godot'yu Beklemek: Vladimir ve Estragon karakterleri üzerinden hiçbir zaman gelmeyecek olan kurtuluşu, ölümü ya da anlamı nafile bir umutla bekleyen insanlığın trajikomik halini sahneler.
- Eksilterek Yazma: Her eserinde dili, mekânı ve hareketi daha da kısıtlar. Oyun Sonu’nda çöp tenekesinde yaşayan karakterler, Mutlu Günler’de beline ve boğazına kadar toprağa gömülü bir kadın, Soluk oyununda ise yalnızca otuz saniyelik bir nefes sesi ve çöp yığını vardır.
- Başarısızlığın Asaleti: "Denedin, yenildin. Olsun. Yine dene, yine yenil. Daha iyi yenil" aforizması onun bütün poetikasının temel direğidir.
3- Samuel Beckett'in Eserleri
Tiyatro
- Godot'yu Beklerken (En attendant Godot, 1952): Tiyatro tarihini değiştiren uyumsuzluk şaheseri.
- Oyun Sonu (Fin de partie, 1957), Mutlu Günler (Happy Days, 1961), Krapp'ın Son Bandı (1958).
Roman Üçlemesi
- Molloy (1951), Malone Ölüyor (1951), Adlandırılamayan (L'Innommable, 1953).
- Murphy (1938), Watt (1953).
4- Samuel Beckett Hakkında Bilinmesi Gerekenler
- Nobel Ödülünden Kaçış: 1969'da Nobel kazandığını öğrendiğinde eşi Suzanne bunu "Bu bir felaket!" diye karşılamış; Beckett basından ve şöhretten kaçmak için Tunus'a saklanmış ve para ödülünü yoksul sanatçılara bağışlamıştır.
- Bıçaklanma Hadisesi: 1938'de Paris sokaklarında bir pezevenk tarafından bıçaklanıp hastaneye kaldırılmış; mahkemede saldırgana "Neden yaptın?" diye sorduğunda adamın "Bilmiyorum mösyö, özür dilerim" demesi, yazarın absürt felsefesini pekiştirmiştir.
5- Samuel Beckett'in Sözlerinden Alıntılar
"Hep denedin, hep yenildin. Olsun. Yine dene, yine yenil. Daha iyi yenil."
"Dünyadasınız. Bunun bir tedavisi yok."
"Hiçbir şey olmuyor, kimse gelmiyor, kimse gitmiyor; korkunç!"