Edebiyat terimi
Fesahat
Tanımı ekleyenEdebiyatla
Fesahat nedir?
Fesahat, belâgatte sözcükleri ve cümleleri kusurdan arındırılmış, bu yüzden akıcı ve açık olan sözün niteliğidir.
Eski belâgat kitapları bu niteliği iki düzeyde inceler:
- Sözcükte: Sözcük dil bilgisine aykırı biçimde kullanılmamalı, kulağa yabancı kalmamalı ve dili zorlayan seslerden kurulmamalıdır.
- Cümlede: Dizilişin anlamı düğümlememesi gerekir; art arda uzayan tamlamalar ve dili dolaştıran sözcük yan yanalıkları da sözü bozar.
Fesahat teriminin kökeni nedir?
Arapça fesâhat sözcüğünden.
Fesahat ile ilgili terimler nelerdir?
- Fasih: Fesahat niteliğini taşıyan söz ya da kişi için kullanılan sıfat.
- Belâgat: Fesahatli sözü bir adım öteye taşıyıp yerinde ve zamanında söylenmesini de gözeten eski söz bilimi.
- Garabet: Fesahati sözcük düzeyinde zedeleyen kusurlardan biri: tanınmayan sözcüğe başvurmak.
- Tenâfür: Dili zorlayan ses ve sözcük yığılması; fesahatin iki düzeyinde de bir kusur sayılır.
- Tetabu-ı izâfât: Uzadıkça cümlenin fesahatini bozan zincirleme tamlama.
- Ta'kid: Sözcük dizilişindeki ya da anlamdaki düğüm; cümle düzeyinde fesahati bozan kusur.