Yeniçerilerin Kısa Tarihi Seyri
- Osmanlının en disiplinli askeri olan yeniçeriler nasıl oldu da yıllar sonra isyanlar çıkaran ve devletin sözünü dinlemeyen bir güce dönüştüler?
- Yeniçeri ocağının en büyük gücü disipliniydi. Ocağa alınan kişiler yıllarca eğitim görüyor, hayatlarını tamamen askerliğe adıyor ve padişaha mutlak bağlılıkla yetiştiriliyordu. O dönemde bir çok devlet savaş zamanı asker toplarken Osmanlının her an savaşa hazır düzenli bir ordusu vardı. Bu da fetihlerde ve savaşlarda büyük bir avantaj sağladı.
- Ancak zamanla savaş düzeni değişti ve ocağın kuralları gevşemeye başladı. Eskiden belirli bir sistemle seçilen kişiler yerine farklı yollarla ocağa insan alınmaya başlandı. Yeniçerilik prestij ve düzenli gelir sağlayan bir mesleğe dönüştü. Zamanla yeniçeriler sadece asker olmaktan çıktı, esnaflık yapmaya, ticaret ile uğraşmaya başladılar. Artık korumaya çalıştıkları dükkanları, gelirleri ve çıkarları vardı. Bu yüzden devletin yapmak istediği bir çok reforma karşı çıktılar. Çünkü her reform sahip oldukları ayrıcalıkları tehdit ediyordu.
- Bir süre sonra bu güç siyasete de yansıdı, ayaklanabiliyor, sadrazamların görevden alınmasını sağlayabiliyor, hatta padişahlar üzerinde bile baskı kurabiliyorlardı... 1622 de Genç Osman'ın öldürülmesi Yeniçeri Ocağının artık devleti koruyan değil, devlet üzerinde baskı kuran bir güce dönüştüğünün en büyük kanıtıydı.
- İkinci Mahmut bu yapının artık eski haline getirilemeyeceğine karar verdi. 1826 da çıkan isyanın ardından yeniçeri ocağı tarihe vaka-i Hayriye yani hayırlı olay olarak geçen gelişme ile topçu birliklerinin müdahalesi sonucu kaldırıldı.
- Böylece yaklaşık 4.5 asır boyunca Osmanlının en önemli askeri teşkilatlarından biri olan ocak tarihe karıştı... 3. Padişahtan 30. Padişaha kadar Osmanlının en önemli yapı taşlarından biri olmuş, sayelerinde nice savaşlar kazanılmış, nice topraklar fethedilmiştir. Ancak zamanla Osmanlının en büyük sorunlarından birine de dönüşmüşlerdir.