Şiveye mugayeret

Şiveye mugayeret, sözün kulağa Türkçe gelmemesine yol açan, dilin yerleşik söyleyiş yollarına aykırı kullanımdan doğan anlatım kusurudur.

• Kaynağı: Kusur çoğu zaman çeviri kokan cümlelerde görülür: Türkçede karşılığı olan bir söyleyiş dururken yabancı kalıp harfi harfine aktarılmıştır.
• Fark edilmesi: Cümle tek tek sözcükleriyle anlaşılır olsa da anadili Türkçe olan okur onu yabancı bir dilin gölgesinde kurulmuş gibi duyar.

Farsça şîve (söyleyiş) sözcüğünün Türkçe yönelme ekli biçimiyle Arapça mugāyeret (aykırılık) sözcüğünden; “söyleyişe aykırılık” demektir.

• Fesahat: Belâgatin, sözün hem tek tek sözcüklerinde hem bütününde pürüzsüz olmasını isteyen ölçütü; şiveye mugayeret onu zedeler.