Kıta

Kıta, tek bir düşünceyi birkaç beyitte toparlayan, gazelden farklı olarak uyaklı bir açılış beytiyle başlamayan, divan şiirine özgü kısa nazım şeklidir; bugünkü dilde dörtlüğe de kıta denir.

• Uyak düzeni: Yalnız beyitlerin ikinci dizeleri uyaklanır: xa, xa, xa…
• Uzunluğu: İki beyitlik kıtalar çok yaygındır; daha uzun örnekler de vardır.
• Konusu: Öğüt, eleştiri, felsefi düşünce ya da bir olaya tarih düşürme gibi çeşitli konularda yazılır.
• Dörtlük anlamı: Hece ölçülü ya da serbest şiirde dört dizeden oluşan bölüme de kıta adı verilir.

Arapça kıt'a (parça, bölük) sözcüğünden.

• Beyit: Kıtanın yapı taşı; divan şiirinde her beyit iki dizeyle anlamını tamamlar.
• Gazel: Matla beytiyle açılan nazım şekli; kıta ondan bu beytin yokluğuyla ayrılır.
• Rubai: Kıtayla karıştırılabilen bir başka kısa biçim; ondan farklı olarak ilk iki dizesi de uyaklıdır.