Nefes

Nefes, tekke şiirinde ilahinin Alevi-Bektaşi çevrelerindeki karşılığıdır; cemlerde bağlama eşliğinde okunur.

• Biçimi: Çoğunlukla hece ölçüsüyle ve koşma ya da semai düzeninde yazılır.
• Konuları: Hz. Ali ve Ehl-i Beyt sevgisi, insan-ı kâmil anlayışı ve devriye düşüncesi sık işlenir; kimi nefesler şathiye tadında söyleyişler taşır.
• Şairleri: Pir Sultan Abdal, Kul Himmet ve Virani nefesleriyle tanınan şairlerdendir.
• Öbür anlamı: Sözcüğün gündelik dildeki ilk anlamı soluktur.

Arapça nefes (soluk) sözcüğünden.

• İlahi: Tarikat çevrelerinde Allah'a yönelişi işleyen ezgili şiir; nefes bu geleneğin Alevi-Bektaşi koludur.
• Devriye: Nefeslerde de sık rastlanan, ruhun yolculuğunu bir çember gibi gören tasavvuf şiiri.
• Tekke edebiyatı: Nefesin de içinde yer aldığı tarikat çevrelerinin edebiyatı.