Romantizm

Romantizm, sanatçının duygusunu ve hayal gücünü yaratmanın asıl kaynağı sayan, bu yüzden klasisizmin koyduğu kural ve ölçüleri reddeden akımdır.

• Doğuşu: Akım 18. yüzyıl biterken Almanya ve İngiltere'de belirdi, 19. yüzyılın ilk yarısında Fransa başta olmak üzere bütün Avrupa'ya yayıldı.
• Özellikleri: Türlerin karıştırılması, üç birlik kuralının bırakılması, Orta Çağ'a, doğaya ve yerel renge ilgi akımın belirgin yanlarıdır.
• Temsilcileri: Fransa'da Victor Hugo ve Lamartine, İngiltere'de Wordsworth ve Byron, Almanya'da Novalis akımın önde gelen adlarıdır.
• Türk edebiyatında: Tanzimat yazarları, özellikle Namık Kemal, akımdan etkilendi; İntibah ve Vatan yahut Silistre bu etkinin ürünleridir.

Fransızca romantisme sözcüğünden.

• Klasisizm: Akla, ölçüye ve antik örneklere bağlı akım; romantizm ona karşı çıkarak doğdu.
• Gerçekçilik: Romantizmin duygusallığına tepki olarak yaşamı gözleme dayanarak anlatmayı ilke edinen sonraki akım.
• Bayronculuk: Byron'ın şiirlerindeki yalnız, karamsar ve başkaldıran kahramana öykünen tavır; romantizmin içinden çıkmıştır.