Tazmin

Tazmin, şairin başka birine ait bir dizeyi ya da beyti, kimden aldığını da söyleyerek kendi şiirine yerleştirdiği söz sanatıdır.

• Sahibini anma: Alınan sözün sahibi şiirin içinde adıyla ya da mahlasıyla anılabileceği gibi, şiirin başlığında da belirtilebilir.
• Yerleştirilmesi: Alınan söz, yeni şiirin ölçüsü ve uyak düzeni içinde doğal bir yer bulacak biçimde yerleştirilir.
• İntihalden farkı: Kaynak açıkça gösterildiği için tazmin bir aşırma değil, ustaya duyulan saygının ve ona katılmanın göstergesi sayılır.
• Genel anlamı: Gündelik dilde sözcük, verilen bir zararın karşılığını ödemeyi anlatır; “tazminat” da aynı kökten gelir.

Arapça tazmîn sözcüğünden; sözcük hem “içine katma” hem de “bir zararı üstlenme” anlamlarını taşır.

• İktibas: Dinî kaynaktan, yani ayet ya da hadisten söz aktarma sanatı; tazminde ise alınan söz bir şaire aittir.
• İntihal: Söz hırsızlığı; tazmin, kaynağı açık ettiği için bu suçlamanın dışında kalır.
• Nazire: Bir ustanın şiirine yetişme ya da onu aşma çabasıyla yazılan şiir; nazirede söz alınmaz, yalnız kalıp paylaşılır.