İrsal-ı mesel

İrsal-ı mesel, şairin kendi yargısının doğruluğunu herkesin kabul ettiği bir atasözünü ya da özdeyişi tanık göstererek kanıtlamaya çalıştığı söz sanatıdır.

• Divan şiirinde: Nâbî ve Ziya Paşa gibi öğretici şiire yönelen şairlerde sık görülür.

Arapça irsâl “gönderme, salıverme” ve mesel “örnek söz, atasözü” sözcüklerinden kurulmuş Farsça tamlama.

• Darb-ı mesel: Osmanlıcada atasözüne verilen ad; irsal-ı meselde kullanılan sözlerin başlıcası.
• Telmih: Okurun belleğindeki bir kıssaya yalnız bir anışla gönderme yapma; irsal-ı meselde ise atasözü açıkça söylenir.
• Vecize: Bir düşünürün ya da yazarın dilinden çıkıp yayılmış tek cümlelik söz; irsal-ı meselde atasözünün yerini tutabilir.
• İktibas: Kur'an'dan ya da hadisten alınan bir parçayla söze dayanak kazandırma; irsal-ı meselin dinî kaynaklı benzeri.