Dictionary · Literary terms

Literary terms

Literary terms with their definitions, examples and origins. Under every term there are members' comments and objections.

Sort:A–Z Most comments

56 entries waiting for comments

Clear filters

MahlasLiterary termMahlas, bir şairin gerçek adının yerine geçen ve şiirlerinde imza gibi kullanılan takma addır; divan ve halk şiirinde gelenektir.Write the first comment
Mahlas beytiLiterary termMahlas beyti, gazelde ya da kasidede şairin takma adını anarak imza yerine geçen beyittir.Write the first comment
MakaleLiterary termMakale, okuru bir konuda bilgilendirmek ya da bir düşünceye inandırmak için kanıtlara dayanarak yazılan, gazete, dergi ve bilimsel yayınlarda çıkan düşünce…Write the first comment
ManzumLiterary termManzum, bir sözün ya da eserin ölçü ve uyakla kurulduğunu bildiren sıfattır; “manzum hikâye”, “manzum tiyatro” bu kullanımın örnekleridir.Write the first comment
ManzumeLiterary termManzume, bir öğüdü, bir olayı ya da bir bilgiyi ölçü ve uyak içinde aktaran metindir; sözcük genel olarak şiir anlamına da gelir.Write the first comment
MasalLiterary termMasal, gerçek dünyanın kurallarının işlemediği, yeri ve zamanı belirsiz bir evrende geçen, çoğunlukla iyinin ödüllendirilip kötünün cezalandırıldığı sözlü…Write the first comment
MazmunLiterary termMazmun, divan şairlerinin ortak birikiminden gelen ve okurun hemen tanıdığı hazır benzetme ve çağrışımlara verilen addır: sevgilinin boyu selvi, kaşı yay,…Write the first comment
MecazLiterary termMecaz, bir sözün sözlükteki ilk karşılığından uzaklaşıp benzerlik ya da başka bir yakınlık yoluyla yeni bir anlam kazanmasıdır; “keskin zekâ”, “taş yürek” bu…Write the first comment
Mecaz-ı mürselLiterary termMecaz-ı mürsel, bir kavramı, benzerlikle değil parça-bütün, yer-yerdeki ya da sebep-sonuç gibi bir yakınlıkla bağlı olduğu başka bir kavramın adıyla anma…Write the first comment
MeddahLiterary termMeddah, kahvehane gibi kalabalık yerlerde tek başına hikâye anlatan, hikâyedeki kişileri sesleri, ağızları ve el kol hareketleriyle canlandıran geleneksel…Write the first comment
MektupLiterary termMektup, belli bir okura hitapla açılıp imzayla kapanan, yazanla okuyan arasında sohbetin yerini tutan yazıdır.Write the first comment
MelhameLiterary termMelhame, ay ve güneş tutulması, gök gürültüsü, deprem gibi doğa olaylarının hangi zamanda görüldüğüne bakarak ülkenin ve insanların geleceğine dair hükümler…Write the first comment
MelodramLiterary termMelodram, iyilerle kötülerin kesin çizgilerle ayrıldığı, olayları seyircinin duygularını sonuna kadar zorlayacak biçimde kurgulayan sahne ve sinema türüdür.Write the first comment
MenkıbeLiterary termMenkıbe, kuşaktan kuşağa aktarılırken gerçekle olağanüstünün iç içe geçtiği, kahramanı çoğunlukla bir veli ya da toplumun saygı duyduğu tarihî bir kişi olan…Write the first comment
MenkutLiterary termMenkut, okurun gözüne hitap eden bir yazı oyunudur: şair, Arap alfabesinde noktasız harf taşıyan hiçbir sözcüğü kullanmadan, yalnız noktalı harflerle bir dize…Write the first comment
Mensur şiirLiterary termMensur şiir, ölçü, uyak ve dize düzeni bırakıldığında geriye kalan şiirselliği, yani imgeyi, ritmi ve yoğunluğu düzyazının içinde yaşatan türdür.Write the first comment
MersiyeLiterary termMersiye, divan şiirinde ölen birinin ardından yazılan, sık sık terkib-i bent ya da terci-i bent biçiminde kurulan yas şiiridir.Write the first comment
MeselLiterary termMesel, bir düşünceyi örnekle somutlaştıran kısa söz ya da öyküdür; eski dilde atasözü yerine de kullanılır.Write the first comment
MesneviLiterary termMesnevi, divan şiirinde aşk hikâyesi, tasavvuf, öğüt ya da tarih gibi uzun anlatıları taşımaya elverişli, istenen uzunlukta yazılabilen nazım şeklidir.Write the first comment
Meşrutiyet edebiyatıLiterary termMeşrutiyet edebiyatı, Fecr-i Âtî topluluğunu, Millî edebiyat akımını ve bunların dışında kalan bağımsız şairleri birlikte kapsayan, adını 1908'de ilan edilen…Write the first comment
MethiyeLiterary termMethiye, şairin bir büyüğü ya da sevdiği bir şeyi yüceltmeye adadığı şiirdir; divan şiirinde kasidenin övgüye ayrılan asıl bölümüne de bu ad verilir.Write the first comment
MetinLiterary termMetin, okunmak üzere yazıya geçirilmiş ve kendi içinde anlamca tamamlanmış dil ürünüdür; tek bir dörtlük de, bir mektup da, bir romanın bütünü de birer…Write the first comment
MeyLiterary termMey, divan şairinin içki meclisini anlatırken de Allah aşkıyla kendinden geçişi anlatırken de başvurduğu, şarap anlamındaki imgedir.Write the first comment
MeydanLiterary termMeydan, âşıklık geleneğinde bir âşığın hünerinin dinleyicilerin ve rakiplerinin gözü önünde sınandığı yerdir.Write the first comment
MısraLiterary termMısra, şiirin ölçü ve uyak düzeninin üzerine kurulduğu temel birimdir; iki mısra bir beyit, dört mısra bir dörtlük oluşturur.Write the first comment
Millî edebiyatLiterary termMillî edebiyat, II. Meşrutiyet yıllarında İstanbul Türkçesini yazı dili yapmayı, konuları Anadolu'dan ve ulusal tarihten almayı ve hece ölçüsünü benimsemeyi…Write the first comment
MitosLiterary termMitos, bir topluluğun evrenin, insanın ve kendi törelerinin nereden geldiğini doğaüstü varlıkların eylemleriyle açıkladığı ve kutsal saydığı eski anlatıdır.Write the first comment
MizahLiterary termMizah, insan davranışlarındaki ve toplum düzenindeki aksaklıkları güldürerek gösteren, okuru eğlendirirken düşünmeye de çağıran anlatım tarzıdır.Write the first comment
MonografiLiterary termMonografi, araştırmacının bir şairi, bir eseri, bir kenti ya da bir sorunu tek başına ele alıp ayrıntılarıyla incelediği bilimsel çalışmadır.Write the first comment
MonologLiterary termMonolog, oyun yazarının bir karakterin aklından geçenleri seyirciye doğrudan duyurmak için kullandığı, tek sesten oluşan sahne konuşmasıdır.Write the first comment
MuammaLiterary termMuamma, cevabı bir özel ad olan ve okurun harfleri ayırıp birleştirerek, kimi zaman ebced değerlerini hesaplayarak çözdüğü, genellikle tek beyitlik şiir…Write the first comment
MuaşşerLiterary termMuaşşer, bent başına düşen dize sayısı ona çıkan musammat türüdür ve divan şiirinde seyrek görülür.Write the first comment
MucemLiterary termMucem, nokta taşıyan be, te, cim gibi harfleri noktasız harflerden ayırmak için kullanılan addır.Write the first comment
MuhammesLiterary termMuhammes, musammat ailesinin beşli koludur ve divan şiirinde, özellikle başka şairlerin gazellerini genişleten tahmislerde sık kullanılmıştır.Write the first comment
MukabeleLiterary termMukabele, önce iki ya da daha çok kavramı sıralayıp ardından bunların karşıtlarını aynı düzende getiren söz sanatıdır.Write the first comment
MukattaLiterary termMukatta, Arap harfleriyle yazıldığında hiçbir harfi bir sonrakine değmeyen, kâğıtta tek tek dağılmış gibi duran söz oyunudur.Write the first comment
Mukteza-yı hâlLiterary termMukteza-yı hâl, klasik belâgatte sözün, dinleyenin kim olduğunu ve konuşmanın geçtiği ortamı gözeterek kurulmasını isteyen ilkedir.Write the first comment
MurabbaLiterary termMurabba, musammat türlerinin en kısa bentlisidir ve her bendi dört dize taşır.Write the first comment
MurassaLiterary termMurassa, iki dizenin ya da iki cümlenin sözcük sözcük birbirinin yankısı olacak biçimde kurulduğu söz sanatıdır.Write the first comment
MusammatLiterary termMusammat, divan şiirinde bentlerin dize sayısına göre murabba, muhammes, müseddes gibi kollara ayrılan bentli şiir ailesidir.Write the first comment
MusarraLiterary termMusarra, divan şiirinde çoğu beyitte yalnız ikinci dizenin taşıdığı uyağın birinci dizede de bulunduğu beyittir.Write the first comment
MuvazeneLiterary termMuvazene, karşılıklı iki sözcüğün uyak kurmadığı hâlde aynı kalıba oturarak kulağa denk gelmesine dayanan söz sanatıdır.Write the first comment
MülemmaLiterary termMülemma, şairin dil değiştirerek ustalık gösterdiği, Türkçe dizelerin Arapça ya da Farsça dizelerle nöbetleşe geldiği şiirdir.Write the first comment
MünakkahiyetLiterary termMünakkahiyet, yazarın her sözcüğe bir görev yüklediği, metinden bir şey çıkarılınca anlamın eksildiği üslup niteliğidir.Write the first comment
MünşeâtLiterary termMünşeât, inşa ustalığına örnek olsun diye bir münşînin ya da birçok kâtibin mektuplarından ve resmî yazılarından oluşturulan derlemedir.Write the first comment
MünşîLiterary termMünşî, inşa sanatının ustası sayılan, yazdığı mektuplar ve resmî belgeler örnek gösterilen kalem sahibidir.Write the first comment
MüntehabâtLiterary termMüntehabât, bugün seçki ya da antoloji dediğimiz, beğenilen parçaların ayrılıp bir kitapta toplandığı derlemelerin eski adıdır.Write the first comment
MüsebbaLiterary termMüsebba, musammat ailesinin yedili kolu olup divan şairlerinin pek az başvurduğu bir türdür.Write the first comment

Show moreShowing 48 of 56 entries

Word of the day

köylü

How would you use this word in a line or a sentence?

Write yours

Latest comments

Live